Entre todos os produtos da horta navarra, os pementos do piquillo protexidos por denominacións de calidade constitúen unha variedade única propia dos regadíos do Val do Ebro, coa que se elaboran conservas que poden consumirse ao longo de todo o ano.
A tradición culinaria de Navarra, unida aos produtos da terra, deron xusta sona a unha gastronomía onde alternan os sabores fortes e texturas graxas con pratos de padal suave, aínda que o pemento é unha planta orixinaria de América do Sur, onde se consumía dende o principio das civilizacións, pero o piquillo de Lodosa pertence a unha variedade botánica autóctona de Navarra única no seu xénero, que acada a súa máxima calidade gustativa no termo xeográfico do que toma o seu nome e nos municipios do ámbito.
Nun principio, esta variedade só se plantaba para o consumo propio, pero a súa sona comezou a expandirse a finais da década dos 60, acadando un incríbel prestixio nun tempo marca. De feito, nos últimos vinte anos a súa produción multiplicouse por trinta. Os pementos de Lodosa son unha variedade caracterizada pola súa punta curvada e un sabor intenso, doce para conserva e que recorda ao pemento asado. De cor vermella intensa, é de pequeno tamaño e ten unha textura carnosa e delicada. O nome de piquillo provén da forma triangular do pemento e de como remata nunha punta incisiva.
Pementos de Lodosa
Non todo o pemento do piquillo está acollido á Denominación de Orixe. O de Lodosa caracterízase pola súa orixe certificada. Os envases nos que se conservan adoitan levar visíbel o nome do produto, o logotipo da Denominación e unha contraetiqueta numerada, proporcionada polo Consello Regulador. Os pementos do piquillo con Denominación de Orixe poden incluír no nome a palabra "LODOSA", mentres que os pementos que non están acollidos non o poden facer. Esta Denominación engloba os municipios navarros de Andosilla, Azagra, Cárcar, Lerín, Lodosa, Mendiavia, San Adrián e Sartaguda.
Os pementos do piquillo cultívanse para logo se consumiren tanto en fresco, coma para conserva e para pemento. Recoléctanse manualmente dende finais de setembro ata novembro, momento no que se asan. A continuación pélanse, sen os lavar en auga nin os somerxer en solucións químicas de ningún tipo e posteriormente envásanse para chegar ao consumidor en plenitude de condicións.
Un elemento indispensábel para os cociñar é unha cazola de barro con aceite de oliva. Ponse ao lume e cando o aceite aínda estea frío, colócanse os pementos en círculo, coas puntas cara a dentro e poñendo especial coidado para non os resgar nin os romper ao extraer da lata. Sazónanse con abundante sal e engádese allo cortado en láminas finas. Déixanse facer a lume moderado e cando xa leven un anaco, dáselles a volta para que se fagan tamén polo outro lado. Se se quere conseguir un prebe máis consistente, cando empece o fervor haberá que mover a cazola sobre o lume con movementos de adiante a atrás para que o pemento solte a súa xelatina natural e ligue o prebe.
Son un elemento moi habitual na mesa e constitúen un acompañamento frecuente de segundos pratos como carne, pescado, ovos ou embutidos. Son moi recomendábeis polas súas propiedades nutritivas e un ingrediente rápido de preparar que se adapta a infinitas receitas.
Versatilidade gastronómica
Dentro da gastronomía máis cotiá combinan moi ben co arroz, as patacas, as pastas e, de xeito moi especial cos pratos de ovos. Adoitan prepararse recheos de marisco, ensaladilla, verduras, peixes ou carne e harmonizan á perfección co bacallau, a pescada ou calquera peixe azul, comezando polo bonito. A súa versatilidade gastronómica é tan ampla que se poden servir acompañando a cigalas e un amplo abano de mariscos ata con costeletas de vacún, foie e pezas de caza.
As súas posibilidades culinarias son inabarcábeis. Poden servirse crus, tan só cun pouco de aceite de oliva virxe, sal e allos cortados en láminas finas. Adoitan empregarse para preparar canapés e pinchos, colocándoos sobre porcións de tortilla francesa ou española, mesturados con anchoas en salgadura ou acompañando tacos de atún en escabeche ou como gornición. Con eles tamén se elabora unha fina salsa, idónea para acompañar tanto a pratos de carne como a peixes brancos ou os propios primientos recheos.
O máis lido
Nota informativa: Tradución do orixinal en castelán. No caso de calquera discrepancia, prevalecerá a versión en castelán.