Repsol YPF

Finalizada a vendima os campos queixan cubertos de restrebas nesta época do ano. Os primeiros días de novembro enmárcanse dentro da milenaria tradición de culto aos mortos, coincidindo coa época outonal, cando a natureza decae para ir deixando paso ao inverno.
 
Como noutros tantos aspectos, a gastronomía é tamén un fiel reflexo das épocas do ano e dos costumes sociais. Existe constancia de que antigamente, se celebraba a tradicional castañada, unha comida familiar dedicada aos mortos e un recordo das antigas comidas funerarias. Tras a cea comíanse as castañas asadas no lume do fogar, os panellets ou outros doces propios deste día, e todo iso se acompañaba de viño que, segundo o costume, tiña que ser doce ou branco. As castañas adoitaban colocarse enriba da mesa para que cada comensal se fose servindo.
 
Antecesores do mazapán do Nadal.
Se as castañas son unha tradición, hoxe en día moitas rexións teñen as súas propias preferencias para esta xornada e, sen dúbida, as chulas e os ósos de santo son as sobremesas máis populares en España, unha tradición mediterránea procedente da gastronomía árabe, non en van a súa base principal é o mazapán, feito con améndoa moída e azucre a partes iguais.
 
Os ósos de santo proceden da tradición reposteira castelá e xa no século XVI os feirantes vendíanos á porta dos cemiterios. Elabóranse con pasta de mazapán, o mesmo ingrediente co que en datas próximas se confecciona o típico doce de améndoas de Nadal. A pesar do seu nome, os ósos de santo non teñen tal forma senón que son pequenos tubos de mazapán recubertos de xarope, doce que lles proporciona unha textura e un brillo característicos. É unha sobremesa moi concentrada cun  sabor doce moi denso nunha porción moi pequena e enseguida 'enchen'. Aínda que antigamente o interior se enchía tan só cunha masa doce de xema, na actualidade poden degustarse dende os sabores tradicionais con cabelo de anxo, marmelada de pera ou outra confeitura ata recheos de plátano ou framboesa. O seu prezo adoita ser bastante elevado porque se elaboran artesanalmente pero non obstante, o seu consumo non minguou.
 
Outro doce típico da repostaría por estas datas son os "panellets" cataláns, un regalo que antigamente os padriños lles facían aos seus afillados, parecido á mona de Pascua. Son sobremesas tradicionais de outono, cando se recollían os froitos secos. De feito, cómense na mesma época que as castañas tradicionalmente acompañados por un pouco de viño doce.
 
Antano, as familias elaboraban estes pasteis redondos de mazapán na casa, basicamente a base de améndoas, azucre e xema de ovo. Esta receita ancestral na actualidade inclúe clara de ovo para aumentar a súa esponxosidade e ademais adoptan diversas formas en función do sabor que se lles dea. Os de xema, de forma redonda, adoitan levar un belisco de xema na parte superior, os de café presentan unha fenda que recorda o gran desta planta, se son de limón levan un pequeno triángulo de limón incrustado na parte superior e os de piñóns rebózanse con este froito seco. Poden facer tamén con améndoa xa moída, pero quedan máis húmidos e saborosos se se utiliza améndoa crúa con pel. Como toque final e calquera que sexa a variedade, adoitan acompañarse dun fino licor de malvasía.
 
Chulas de vento
Por outro lado, é indispensábel para estas datas facer referencia ás chulas, un dos doces españois máis antigos, estendidos e consumidos. Son frituras confeccionadas con aceite de oliva e fariña, con forma de bóla e recheos de crema con gran tradición gastronómica en toda España. De feito, a principios do século XVII xa atopan algunhas referencias a esta sobremesa, acerca das receitas que usaba o cociñeiro real de Filipe III. Aínda que inicialmente eran "de vento', como metáfora da vida que se vai, hoxe poden saborearse recheas de distintos sabores. As recheas de crema, cabelo de anxo, chocolate e nata xa non son as únicas. Actualmente existe unha variedade tan ampla como a que se atopa na pasta dos ósos de santo. O seu éxito depende basicamente de dous factores: a limpeza do aceite da fritura e a calidade da manteiga para elaborar a pasta. Deben consumirse o mesmo día da súa elaboración ou como máximo ao día seguinte. 
 
Buscador de pratos rexionais