Repsol YPF

Inicialmente empregado como combustible para o alumeado, o queroseno obtense a partir do petróleo natural por refino e destilación. A súa función principal como combustible dos motores a reacción é ser queimado nas cámaras de combustión para producir un fluxo de gases que empurraron o avión. 

Conxuntamente coas características descritas, outras condicións significativas que o fan idóneo para a aviación son a súa axeitada estabilidade térmica durante o tempo que permanece almacenado; lubricidade, fluidez, índice de volatilidade, non-corrosividade e limpeza (ausencia de partículas sólidas –que poden obstruír filtros- e de auga, que se pode conxelar). Outras propiedades físicas como unha viscosidade e un punto de conxelamento axeitado para este uso son as características do queroseno.

Nos avións, ademais de xerar a enerxía, o combustible é usado tamén como fluído hidráulico nos sistemas de control do motor e como refrixerante para certos compoñentes. A estabilidade térmica é unha das propiedades máis importantes do combustible jet porque este é empregado tamén como medio de intercambio de calor entre o motor e outros sistemas da aeronave. Por estas e outras razóns é sometido a ensaios baixo as condicións máis severas.

Un pouco de historia

Desde mediados do século pasado o queroseno úsase sobre todo en mesturas que alimentan motores a turbina. A turbina xera potencia mediante a conversión da enerxía calorífica almacenada no combustible nunha combinación de enerxía mecánica e calor.

Dúas organizacións estableceron as especificacións para o combustible jet comercial e encárganse de mantelas: ASTM (American Society for Testing and Materials) e MOD (United Kingdom Ministry of Defence). As especificacións emitidas por ambos organismos son moi similares. Definen propiedades e proporcións e limitan os compostos potencialmente corrosivos, como mercaptanos e ácidos orgánicos, entre outros.

Se nos referimos aos querosenos de uso militar, prodúcense os seguintes: 
O JP4, tamén chamado 'wide cut', é esencialmente unha combinación de hidrocarburos que inclúe gasolina e queroseno. Pero posúe unha serie de desvantaxes, como a súa gran volatilidade, o cal ocasiona perdas por evaporación a grandes altitudes así como risco de incendio durante a súa manipulación. Por isto, nos anos 70 o 'wide cut' ou Jet B foi substituído –agás en zonas de Canadá e Alaska- polo JP8, un carburante composto practicamente só por queroseno. 

Ao mesmo tempo existen outros, como o JP5, un queroseno de alto punto de inflamación. No mercado civil fabrícanse:
O Jet A, cun punto de conxelación de -40° C. No resto do mundo consúmese máis o Jet A-1, que posúe un punto de conxelación de -47° C, característica que o fai apropiado para rutas en inverno ou polares.

Algúns países teñen as súas propias especificacións para o combustible jet, pero son practicamente idénticas ás emitidas por ASTM ou MOD. Nos estados da Commonwealth e en Europa do Leste as especificacións do combustible jet adoptan o estándar GOST.

Importancia da combustión

A calor de combustión é a calor liberada cando se queima unha fracción de combustible baixo determinadas condicións. O seu valor depende do tipo de hidrocarburos que constitúen o combustible ou da súa densidade. Este valor pode expresarse en volume (enerxía por unidade de volume) ou gravimetricamente (enerxía por unidade de peso). Normalmente, un combustible jet menos denso ten un contido enerxético gravimétrico menor e un combustible jet máis denso ten un contido enerxético volumétrico maior. Un alto contido enerxético volumétrico aumenta a enerxía que se pode almacenar nos tanques dunha aeronave, dotándoa de maior autonomía de voo.

Nunha turbina de avión, durante os procesos de combustión fórmanse pequenas partículas carbonosas. Estas partículas continúan queimándose a medida que pasan pola lapa e se consumen totalmente. Se non son completamente consumidas poden causar erosión nos materiais. Ao mesmo tempo, as partículas carbonosas son as responsables do fume. Polo tanto, da composición do combustible dependen tamén as súas emisións.

A volatilidade, ou a tendencia que ten o combustible jet a vaporizar, é tamén moi importante, xa que se debe vaporizar para ser queimado. Pero se a volatilidade é moi alta pode producir perdas por evaporación ou o fenómeno chamado 'vapor lock' no sistema de combustible que provoca obturacións gasosas dos condutores de combustible.

O elevado punto de inflamación, que indica o risco a formar unha mestura inflamable co ar, e a alta condutividade eléctrica de cargas electroestáticas dentro de circuítos e depósitos (debida ao contido de aditivos antiestáticos) son outros dos aspectos a favor da utilización do queroseno como base do combustible jet.

Artigos relacionados

- Produtos e servizos